Psikoloji ve Yaşam
Günlük yaşamda karşılaştığımız psikolojik süreçler: ilişkiler, aile, çocuk gelişimi, duygular ve iyi oluş.
-
İyi haberinize partnerinizin verdiği karşılık, ilişkinizi nasıl etkiler?
İlişkiler üzerine konuşurken çoğunlukla kavgalara odaklanırız. Oysa iyi bir haberi paylaştığımız anlarda aldığımız karşılık da ilişkinin niteliği hakkında çok şey söyleyebilir.
-
Özel Yetenekli Çocuklarda Yetersizlik Duygusu
Üstün zeka ve yetenekli bireyler; aynı yaş, deneyim veya çevre şartlarına sahip akranlarına göre üstün performans gösteren veya yüksek düzeyde başarı elde eden çocuklar ve gençlerdir. Bu çocuklar ve gençler; entelektüel, yaratıcı ve olağanüstü bir liderlik kapasitesine sahip oldukları için sanatsal alanlarda ve özel akademik alanlarda yüksek performans sergilerler. Bu özellikteki bireyler, genellikle okul tarafından sağlanmayan eğitim hizmeti veya faaliyetlerine ihtiyaç duyarlar. Üstün yetenekli çocuklar ve gençler tüm kültürel gruplarda, tüm ekonomik tabakalar arasında bulunabilmektedir. Ancak, bu yeteneklerine ve ayırt edici özelliklerine rağmen, bazı üstün zekâlı çocuklar yetersizlik duygusuyla mücadele edebilirler. Yetersizlik duygusu, kendi potansiyellerini tam anlamıyla kullanma konusunda engelleyici bir etki yaratabilir ve çocukların özgüvenini ve motivasyonunu olumsuz etkileyebilir.…
-
Çocuk ve Ergenlerde Kaygı – 2. Bölüm: Başa Çıkma Yolları
Anksiyetenin Ele Alınması Anksiyetenin çok faktörlü bir şekilde ele alınması gerekmektedir. Anksiyete yaşayan çocuk ve gençlerin yardım almayı reddetmesi alışılmadık bir durum değildir. İnkâr, bazen kaygılı kişinin zaten ezici olan yetersizlik ve utanç duygularını azaltmaya yönelik kendini koruyucu bir önlemdir. Özellikle üstün zekalı ve yetenekli birey için daha hassas bir konudur. Toplumsal tutumlar da geleneksel olarak psikolojik danışma yardımının önünde bir engel teşkil etmektedir; birçok kişi (yanlış bir şekilde) psikolojik olarak zorlanmanın veya bu konuda yardım almanın kişisel zayıflığın bir işareti olduğuna inanmaktadır. Bu durumda ilk olarak mutlak koşulsuz saygı ve kabulle hareket etmeniz gerekecek. Bunu yapmak enerjinizin tamamını harcamanızı gerektirebilir. Çoğu zaman bu direnç anne baba olarak sizin de yardım…
-
Çocuk ve Ergenlerde Kaygı – 1. Bölüm: Belirtiler ve Risk Etkenleri
Bu yazı serisinde sizlerle günümüz çocuklarında ve ergenlerinde artan kaygı duyarlılığını veya krizlerini paylaşacağım. Ayrıca üstüne zekalı ve yetenekli bireyler özelinde kaygı konusunda var olan farklılıkları da bulabileceksiniz. Günümüzün kaygıyı tetikleyen yanlarını, risk faktörlerini ve var olan tedavi yöntemlerini size aktarırken, giderek artan stresle dolu dünyamızda size faydalı olabilecek başa çıkma önerilerini de sunmak istiyorum. Bu yazı iki kısımdan oluşacak ve ikinci kısımda anksiyetenin ele alınmasını ele alacağım. Şimdi size bazılarınızın yaşadığı, yaşamamış olanlarında hayal etmesini istediğim bir senaryoyu paylaşacağım. Soluk almakta zorlanıyorsun. Kalbin çarpıyor, daha hızlı ve artık sanki sana yerinden çıkacakmış gibi geliyor. Çıldırıyormuş gibi ya da kendi kontrolünü kaybediyormuş gibi hissedecek kadar ağır…
-
Kötü Geçen Bir Günü İyi Hale Getirebilmek İçin Neler Yapılmalı?
Kötü geçen bir günü iyi bir güne çevirmek için yapılacaklar Özenle üzerinde durduğunuz ilişkinizde tartışmanın yaşandığını, yakın bir arkadaşınızın kalbini kırdığınızı, yıllarca size arkadaş gibi davranan birinin öyle olmadığını anladığınızı, yalnız olduğunuzu, trafikte saygısızca davranıldığını, iş yerinde pek çok sorunla karşılaştığınızı ya da şehirler arası otobüs yolculuğunda keyifle ilerlemek varken istemediğiniz şeylerle karşılaştığınızı düşünün. Ah ne kötü bir gün olur sizin için. Bunları veya benzeri durumları yaşadığınızda biran önce günün bitmesini ve yaşadığınız şeyin etkisinden kurtulmayı isteyebilirsiniz. Evet pek çoğunuzun bu gibi şeylerle gününün berbat hale gelebileceğini biliyorum. Fakat bu gibi kötü denebilecek günleri yaşamak normaldir. Dolayısıyla bugün sizlerle iyi gitmeyen bir günü nasıl iyi hale getirebiliriz konusunu ele almak…
-
Özel Yetenekli Çocuklar İçin Önemli Üç Durum
Üstün Zekalı ve Yetenekli bireyleri tanımlamak için doğuştan kabiliyetli (gifted), üstün zekalı ve yetenekli (gifted and talented), üstün zekalı (high IQ) yüksek akademik başarı sahibi (high academic achievement) gibi kavramlar yaygın olarak kullanılsa da kavram karmaşası olduğu bilinen bir durumdur. Tıpkı isimlendirmeye yaşanan karmaşa gibi bu bireylerin özellikleri, onlardan beklentiler ve kimlerin üstün zekalı oldukları ile ilgili de soru işaretlerinin olduğu bilinmektedir. Tanılama ve kimlerin üstün zekalı olabileceğini başka bir yazıya bırakarak bu gün sizlerle üstün zekalı ve yetenekli çocukların yaşamlarına anne baba ve öğretmenleri olarak nasıl katkıda bulunabileceğinize dair kısa bir bilgilendirmeyi bu yazıyla yapmaya çalışacağım. Özellikle çocuk ve ergen olan üstün zekalı bireylerin yaşam içerisinde var olan potansiyellerini…
-
Çocuklar Anne-Babalarından Neleri Duymak İster?
Çocuklar ailelerin besledikleri şekle bürünür. Duygusal, bilişsel ve sosyal gelişimleri anne babaların davranış biçimleriyle yakından ilişkilidir. Bir yetişkin olarak çocukluk anılarınızı düşündüğünüzde gözünüzde neler canlanıyor? Anne ve babanızı nasıl tanımlarsınız? Çocukluk yıllarınızı düşündüğünüzde size karşı tutumları nasıldı? Soruların cevapları herkes için farklı duygular barındırıyor olabilir. Fakat çocukların ihtiyaç duydukları şeyler temelde çok benzerdir. Sağlıklı, mutlu, sorumluluk sahibi, potansiyeline uygun davranabilen, uyum sağlama becerisi yüksek, sorun çözebilen ve alternatifleri düşünebilen çocuk yetiştirebilmek için size 6 önerim olacak. 1- Övgü Sözleri Çocuğunuz takdir edeceğiniz bir şey mi yaptı. “Seninle gurur duyuyorum, sen çok akıllı bir çocuksun” gibi ifadeler yerine başarıya nasıl ulaştığını ifade eden yüreklendirici sözler daha faydalı ve uzun ömürlü olabilir.…
-
Çocuğumun Ruhsal Anlamda Dayanıklı Olmasını Nasıl Sağlarım
Anne Baba Olarak “Aşırı Ebeveyn” Tutumunu Bir Kenara Bıraktığınızda Çocuklarınız Kendi Yollarını Bulacaklar. Destekleyici ve Güven Verici Tutum Sergilemeye Başladığınızda ise Çocuklarınızın Bağımsızlığı ve Sorumluluk Alışları Muhtemelen Sizi Şaşırtacaktır. Son zamanlarda anne babaları çocuklarını yetiştirirken yanlış yapma korkusunun sardığını çokça duymaya başladığımı söyleyebilirim. Çocuklarının gelecekte refah içerisinde yaşamaları ve “kendi ayakları üzerinde durabilmeleri” anne babaların en büyük istekleri arasında. İyi bireyler yetiştirme gayreti içerisinde olsalar da çocuklarının gelecekte üzüntü duyabilecekleri veya acı çekebilecekleri duygusuna kapılan ve bunun sorumlusu olacağını düşünen anne babaların sayısı oldukça fazla. Psikolojik danışmanlar veya ruh sağlığı uzmanlarının ilk seansta bilgi edinmeye çalışırken çocukluk anıları üzerinde durmaları ve o yıllardaki yaşantıları anlamaya çalışmaları oldukça anlamlıdır. Çünkü yaşamın…
-
Psikolojik Sağlamlığı Yüksek Çocuk Yetiştirmek
Bir önceki yazımda ruhsal açıdan dayanıklı çocuk yetiştirmek için aşırı ebeveynlik tutumunun farkına varmanın öneminden bahsettim. Bu yazıda ise psikolojik sağlamlığı yüksek, mutlu ve başarılı çocuklar için anne babaların çocuklarına kazandırması gereken beş özelliği daha ayrıntılı ele alacağım. Dayanıklık Öz Düzenleme Zorlukların üzerinden gelebilecekleri kaynaklara sahip olma Saygı Sorumluluk Dayanıklılık Dayanıklılık sayesinde, çocuklarınız şimdi veya gelecekte karşılaşabilecekleri durum ne olursa olsun zorlukların üstesinden gelme olanağına sahip olacaklar. Dayanıklılık onlara dünyayla yüzleşebilmeye dair güven verir karşılaşacakları durum ne olursa olsun idare edebileceklerine inanırlar. Bu onların başarısızlık veya zorluk korkusuyla daha ilginç hayatlar yaşamalarını ve daha fazlasını başarmalarını sağlayacaktır. Ebeveynlerin aşırı koruması, çocukların dayanıklılık geliştirme yeteneğini azaltır, çünkü onları bir hedef peşinde…
-
Öz-Güven
Sorumluluk, Sevgi ve İçtenlik.. Şefkatle dolu, yargısız ve içten bir aile ortamında güven tomurcuklarına şahit olmak şaşırtıcı olmayacaktır. Güven duygusunu, evimizde akan suya benzetilebilirsiniz. Nereden geldiği veya nasıl çalıştığı hakkında her ayrıntıyı bilemeyebilirsiniz fakat akmadığında acı verici olduğu açıktır. Suyunuz kesildiğinde olduğu gibi kendinize olan güveniniz eksik olduğunda günlük yaşamınızdan sağlık durumunuza kadar pek çok olumsuz etkiyle karşılaşırsınız. Neyse ki öz-güveninizi desteklemek için yapabileceğiniz şeyler var. Güven Duygusu “Güven, kişinin kendine olan inancıdır, kişinin hayatın zorluklarıyla başa çıkma ve başarılı olma yeteneğine sahip olduğu inancı ve buna göre hareket etme isteğidir. Kendinden emin olmak, kişinin yeteneklerinin gerçekçi bir şekilde algılanmasını ve güvende hissetmesini gerektirir” Kendinize Olan Güveninizi Nasıl Geliştirebilirsiniz? Daha…





