Cindy Hazan ve Phillip R. Shaver
Romantik ilişkilerde bağlanma, 1987
Yetişkin aşkı, bebeklikteki bağlanmanın pek çok özelliğini taşır: yakınlık arayışı, ayrılık sıkıntısı ve kavuşma sevinci.
Romantik ilişkilerde bağlanma
Araştırmacılar
Cindy Hazan, Phillip R. Shaver’ın doktora öğrencisiyken romantik aşkı bağlanma kuramıyla ele alan bir seminer ödevi yazdı. Daha sonra Cornell Üniversitesi İnsan Gelişimi Bölümü’nde çalıştı.
Phillip R. Shaver o yıllarda yalnızlık üzerine çalışıyordu ve süreğen yalnızlığın Ainsworth’ün tanımladığı güvensiz bebek örüntülerine benzediğini fark etmişti. Bugün California Üniversitesi, Davis’te onursal profesördür; 250’yi aşkın makalesi, uluslararası ödülleri ve Stockholm Üniversitesi’nden fahri doktorası vardır. Handbook of Attachment’ın editörlerindendir.
Yaşamdan kurama
Mikulincer ve Shaver, kendilerinin de lisans yıllarında psikanalize ilgi duyduklarını, akademik sosyal psikolojiyi buna kıyasla “yüzeysel ve kuru” bulduklarını ama yöntemlerine değer verdiklerini anlatır. Bowlby’nin kitapları onlara psikanalitik fikirlerin görgül olarak sınanabileceğini gösterdi. Shaver’ın yalnızlık araştırmaları, Hazan’la birlikte yetişkin aşkına uzanan yolun başlangıcı oldu.
Ne buldular?
Hazan ve Shaver 1987’de üç kısa paragraf hazırladı: güvenli, kaçıngan ve kaygılı-kararsız. Katılımcılardan en önemli romantik ilişkilerini düşünerek kendilerine en uygun paragrafı seçmeleri istendi. Örneklemlerden biri yerel bir gazetede yayımlanan bir anketi yanıtlayan okurlardı, diğeri üniversite öğrencileri.
Tarzların dağılımı Amerikalı orta sınıf bebeklerdekine benziyordu: Katılımcıların yarıdan biraz fazlası güvenli tarzı seçti, kaçıngan tarz kaygılıdan biraz daha yaygındı. Tarzlar, anlatılan aile ilişkileri, ilişkilere dair inançlar ve aşk deneyimleriyle anlamlı biçimde ilişkiliydi. Güvenli katılımcılar kalıcı romantik sevgiye daha çok inanıyor, kaygılılar âşık olmayı kolay buluyor, kaçınganlar ise romantik aşkın varlığından şüphe ediyordu.
Shaver, Hazan ve Bradshaw 1988’de romantik aşkı üç davranış sisteminin, yani bağlanma, bakım verme ve cinselliğin bir araya gelmesi olarak tanımladı. Hazan ve Zeifman ise çocuklukta bağlanma bileşenlerinin ebeveynlerden akranlara aşamalı olarak aktarıldığını, yetişkinlerde tam bir bağın oluşmasının yaklaşık iki yıl sürdüğünü gösterdi.
Temel kavramlar
- Romantik bağlanma
- Yetişkin partnerin bir bağlanma figürü olabilmesi: güvenli liman, güvenli üs ve ayrılık sıkıntısı.
- Üç davranış sistemi
- Bağlanma, bakım verme ve cinsellik; yetişkin aşkında birlikte ama ayrı sistemler olarak işler.
- Akranlara aktarım
- Yakınlık arayışı erken, güvenli liman ergenlikte, güvenli üs ve ayrılık sıkıntısı ise en son akranlara ve partnerlere geçer.
“Bir yetişkinin âşık olma biçimi, bebeklikte tanımlanan bağlanma süreçlerine benzer mi?”
Bugün nasıl değerlendiriliyor?
Güçlü yanlar
- Sosyal ve kişilik psikolojisinde yetişkin bağlanma araştırmalarının önünü açtı.
- Kısa ve kolay uygulanabilir ölçüm biçimi sayısız çalışmaya ilham verdi.
- Yazarlar daha 1987’de partnere ve koşullara özgü etkenleri de kabul etmişti.
Sınırlılıklar
- Tek maddelik, kategorik bir ölçümdü; tekrar ölçümlerde uyum yaklaşık yüzde yetmiş düzeyindeydi.
- Bowlby’nin “ötekinin modeli” kavramını ölçmüyordu.
- Kaçıngan paragraf, kayıtsız kaçınmadan çok korkulu kaçınmayı yakalıyordu.
Başlıca eserleri
- Hazan ve Shaver, Romantic love conceptualized as an attachment process (1987)
- Shaver, Hazan ve Bradshaw, Love as attachment: The integration of three behavioral systems (1988)
- Hazan ve Zeifman, ergenlik ve yetişkinlikte bağlanma süreçleri (1994)
- Cassidy ve Shaver (Ed.), Handbook of attachment (1999, 2008, 2016)
Kaynaklar
- Hazan, C. ve Shaver, P. (1987). Romantic love conceptualized as an attachment process. Journal of Personality and Social Psychology, 52(3), 511–524.
- Zeifman, D. M. ve Hazan, C. (2016). Pair bonds as attachments: Mounting evidence in support of Bowlby’s hypothesis. J. Cassidy ve P. R. Shaver (Ed.), Handbook of attachment: Theory, research, and clinical applications (3. baskı, s. 416–434). Guilford Press.
- Feeney, J. A. (2016). Adult romantic attachment: Developments in the study of couple relationships. J. Cassidy ve P. R. Shaver (Ed.), Handbook of attachment: Theory, research, and clinical applications (3. baskı, s. 435–463). Guilford Press.
- Mikulincer, M. ve Shaver, P. R. (2016). Attachment in adulthood: Structure, dynamics, and change (2. baskı). Guilford Press, s. 4–6, 18, 78–79, 169, 305.
Bu sayfadaki metinler yukarıdaki kaynaklardan yararlanılarak özgün olarak yazılmıştır.
Bağlanma atlasındaki tüm araştırmacılar, yakınlık haritası ya da doğru bilinen yanlışlar